‘Peter Greenaway: de dood in Zwolle’

ZWOLLE – “Vroeger waren de mensen veel meer bezig met de dood. Overal had je galgenvelden. Elke week zag je wel een lijk. Tegenwoordig zijn we bang voor de dood. Dat fascineert me.” Wanneer filmmaker Peter Greenaway over de dood begint, is hij niet meer te stuiten. Afgelopen weekend repeteerde hij met acteurs het theaterstuk ‘Passion: Sex & Death in Zwolle’, dat volgend weekend tweemaal wordt gespeeld tijdens festival Zwart in de binnenstad van Zwolle.

Peter Greenaway (66) is de man die in 1989 bekend werd met zijn film The Cook, the thief, his wife and her lover, waarin de beroemde scene zit met een gangster die de geheime minnaar van zijn vrouw heeft vermoord en vervolgens zijn slachtoffer in een restaurant gebraden krijgt opgediend. Zijn vrouw dwingt de gangster om het geslachtsdeel van de dode op te eten. In Amerika baarde de film zoveel opschudding dat hij verboden werd omdat hij zou aanzetten tot kannibalisme.”Ik ben altijd gefascineerd geweest door de dood,” zegt de filmmaker. “Ik heb gewerkt in ziekenhuizen en in mortuaria, waar ik mijn ogen niet van de doden kon afhouden. We zijn in de hedendaagse maatschappij bang voor de dood. Omdat we het leven uitgerekt hebben door alle ziektes te overwinnen, eindigen we in een stadium van Alzheimer. Dat is een vreselijk vooruitzicht. Een stadium van half dood. Hoe is dat? In de film stel ik aan een groep mensen de vraag hoe ze aankijken tegen het moment van hun overlijden. Die vraag is in Zwolle boeiender dan elders, denk ik, omdat Zwolle op de rand van de biblebelt ligt. Kijken gelovige mensen anders naar het moment van overlijden? Dat boeit me.”Peter Greenaway maakt als hoofdgast van het kunstfestival Zwart (27, 28 en 29 juni in Zwolle) drie producties: een film, een theaterstuk en een catalogus met de titel Passion: Sex & Death in Zwolle.Greenaway is de man die altijd minimalistische muziek in zijn films gebruikt. “Minimalisme is de laatste grote stroming in de klassieke muziek,” vindt hij. “Daarna is er niets vernieuwends meer gekomen.”Voor de film in Zwolle heeft hij gebruik gemaakt van twee lokale componisten: Xander Driessen en Arend Gerds. ” In Nederland is het lastig zoeken naar componisten voor mijn filmmuziek,” is de ervaring van de man die al twaalf jaar in Amsterdam woont. “Ik werk met Italianen en Slovenen de laatste tijd. Goran Bregovic is een componist die me boeit.”Het theaterstuk Passion: Sex & Death in Zwolle gaat over vijf generaties mensen die wonen in drie historische panden in Zwolle. Greenaway: “Ze zijn allemaal tijdelijke gebruikers van die huizen. Wat laten ze achter? Zo zie ik het leven ook. We zijn hier maar tijdelijk. Nu we God hebben losgelaten zijn we op onszelf aangewezen. We zijn zelf verantwoordelijk. Het ligt aan onszelf wat we van ons leven maken en wat we achterlaten. We kunnen niemand meer de schuld geven. Hoe doen we dat?”- Het theaterstuk Passion: Sex & Death in Zwolle van Peter Greenaway is te zien op vrijdag 27 juni en zaterdag 28 juni op de Melkmarkt in Zwolle, van 18 tot 24 uur.